”Waar ben ik beland?” roept een kijker na het betreden van de zaal van Theater Kikker in Utrecht. De ruimte ligt bezaaid met kleding, schoenen en designertassen en een danser verkleed als vrouw neemt plaats tussen het publiek. (M)imosa – een dansvoorstelling van Trajal Harrell – is uitdagend en vervreemdend, maar zeker een aanrader voor iedereen die open staat voor vernieuwing en experimenten in dans.

Danser en choreograaf Trajal Harrell is al een aantal jaren bezig met zijn project Twenty looks or Paris is Burning at The Judson Church. Dit project bestaat uit vijf delen, waarvan (M)imosa het derde deel is. De inspiratiebronnen voor deze stukken zijn de voguing danstraditie uit de jaren ’60 en de filmdocumentaire Paris is Burning. In elke voorstelling draait het om Afrikaans-Amerikaanse, Latino, homo en transgender gemeenschappen die met mode, beweging en gedrag experimenteren.

Elkaars gelijken
Tijdens (M)imosa werkt Harrell samen met dansers Cecilia Bengolea, Francois Chaignaud en Marlene Freitas. Door te dansen, te zingen en hun levensverhaal te vertellen willen ze het publiek overtuigen dat ze alle vier Mimosa Ferrera zijn. De vier dansers zijn allen heel sterk in hun verhaal en de een doet niet onder voor de ander. Want wie is de echte Mimosa Ferrera? Mimosa Ferrera bestaat helemaal niet. Deze persoonlijkheid laat zien dat gender en identiteit veranderlijke constructies zijn.

Nepborsten en neppenis
De voorstelling begint met Freitas, die met ontblote borsten wilde bewegingen maakt, catwalkposes aanneemt en haar extensions uit haar hoofd trekt. Later zien we haar nog terug als ballerina en als Prince. Chaignaud doet zich eerst juist heel bescheiden voor, maar zingt met hoge stem een lied over ‘fucking’. Later paradeert hij in zijn tangastring en nepborsten door de zaal.

Bengolea komt in een beige morfsuit op, waarin een neppenis zit verwerkt. Op handen en hoge rode hakken verplaatst ze zich door de zaal. Harrell’s hoogtepunt is zijn solo in de vogue danstraditie en zijn betoog over tassen en kledingmerken. Hier zegt hij onder andere dat een vrouwentas als een vagina is, want “een vrouw bepaalt namelijk zelf wat er in en uit gaat“, aldus Harrell.

Sterk concept
Aan de ene kant wordt het publiek steeds vervreemd en op afstand gezet door de transformaties, nepborsten en neppenissen. Toch zorgt dit ook voor herkenning, want hierdoor komen de actuele thema’s gender, seksualiteit en ras goed naar voren. Het publiek krijgt zo echt de kans een kijkje te nemen in de voguing scene en mee te gaan in het verhaal van de dansers.

(M)imosa is niet te vergelijken met dansvoorstellingen van bijvoorbeeld het Nederlands Danstheater of Introdans. Het project van Harrell gaat veel verder dan dans alleen. Hierdoor raakt dans zelfs een beetje op de achtergrond, maar dit maakt het concept van gender en identiteit wel sterker. (M)imosa laat het publiek op een hele andere en uitdagende manier naar dans kijken.

Gepubliceerd op: 13-05-2012