Ze is vooral bekend van de tv-serie Zoop en haar hoofdrol in de film Loverboy. Met haar bewerking van Paulo Coelho’s boek Veronika besluit te sterven ontpopt actrice Monique van der Werff (1982) zich van soap babe tot geëngageerd theatermaakster. In dit interview met CultuurBewust.nl vertelt ze over haar droom die werkelijkheid is geworden: een eigen theatervoorstelling.

Coelho’s boek gaat over de mooie en jonge Veronika die na een zelfmoordpoging in een kliniek wordt opgenomen. Van der Werff kreeg van Coelho persoonlijk toestemming voor haar plan: zijn boek Veronika besluit te sterven bewerken voor het theater en daar haar eigen draai aan geven. Zo schreef ze zelf het script voor de voorstelling, meldde ze zich bij impresariaat Theaterbureau Grunfeld en nu staat ze enkele maanden in de Nederlandse theaters in de rol van Veronika.

Wat sprak jou aan aan het boek van Coelho?
Monique van der Werff: “Ik herken heel veel thema’s die in het boek besproken worden. Zoals zingeving, identiteit, sociale druk. Door deze thema’s in Coelho’s werk lees ik zijn boeken graag. Vooral dit boek, Veronika besluit te sterven, gaat over verwachtingen die anderen van je hebben, of waarvan je denkt dat anderen die van je hebben. Het gaat voor mij over de vraag: ben je jezelf of ben je wat anderen van je maken?”

Waarom besloot je het boek te bewerken tot een theatervoorstelling?
“Ik was eigenlijk automatisch begonnen met het bewerken voor theater, dat was een heel organisch proces. Dialogen onderstrepen en herschrijven, eigen monologen schrijven naar aanleiding van het boek. Ik wilde al heel lang mijn eigen voorstelling maken. Door dit boek kreeg ik de moed om het echt te gaan doen. De thema’s in het boek zijn thema’s die ik altijd al had willen bespreken in mijn eigen voorstelling.”

Wat is de kern van jouw theaterbewerking?
“De twee hoofdvragen uit het boek: Kan iemand die dood wil weer van het leven gaan houden? En: Wat is gek, wat is normaal, en wie bepaalt dat? Soms moet je een beetje gek durven zijn om anders te zijn dan de rest. Om iets echt eigens te doen zul je mensen voor het hoofd stoten. Je moet anders durven zijn, maar niet op een negatieve manier. Mensen willen eigenlijk gewoon bijzonder zijn, niet per se gek. Het verhaal speelt zich af in een inrichting. Dat kan je wel romantiseren, maar het confronteert je ook met gekte als vreselijke ziekte.”

In het boek speelt Veronika piano en was het haar droom om pianiste te worden. In jouw voorstelling heb je het pianospelen vervangen door dans. Komt het door het dansen dat Veronika weer haar levenslust terugvindt?
“Ja, het is een onderdeel ervan. Veronika’s moeder zegt in het boek heel cliché dat pianiste geen echt beroep is en dat Veronika beter naar de universiteit kan gaan en een goede vent aan de haak moet slaan. Veronika baalt ervan dat ze zich daarbij heeft neergelegd. Dat heeft denk ik te maken met het oordeel dat mensen soms over zichzelf hebben. Namelijk dat als je iets creatiefs doet, het wel briljant moet zijn. Doordat Veronika in die psychiatrische inrichting weer creatief durft te zijn en de inspiratie durft toe te laten, komt ze weer tot leven.”

In hoeverre herken jij jezelf in Veronika?
“Waar ik me helemaal niet in herken is die doodswens. Daarom fascineert het me des te meer. Ik kan het me ook niet voorstellen om depressief te zijn, maar dat komt omdat ik het leven fantastisch vindt.”

Waarom heb je gekozen voor theater?
“Ik denk dat theater wel echt mijn medium is. Theater geeft zo veel vrijheid, je hebt er zoveel verschillende vormen en het hoeft niet alleen maar realistisch te zijn. En een theatervoorstelling moet elke keer weer opnieuw gespeeld worden en in die zin is het ook een hele sterfelijke kunstvorm. Ik vind het juist mooi dat theater op het moment gebeurt.”

Gepubliceerd op: 08-11-2010