Outcast
Jasper Jones speelt zich af in de jaren zestig, in het Australische dorp Corrigan. Jasper Jones, half Aboriginal, is een outcast. Hij is degene die altijd de schuld krijgt wanneer er ergens problemen zijn. Op jonge leeftijd verloor hij zijn moeder en groeide hij op bij zijn alcoholverslaafde vader.

Omdat er niemand was die voor hem zorgde, moest Jasper het altijd in zijn eentje zien te rooien. Maar als hij op een dag het lichaam van Laura Wishart aantreft, hangend aan een boom in Jasper’s geheime schuilplaats, kan hij niet anders dan hulp vragen van iemand die hem niet zal veroordelen. Jasper kiest Charlie.

Blind vertrouwen
Zonder hem echt te kennen, gelooft Charlie zijn nieuwe vriend Jasper, als die zegt dat hij niets met de dood van het meisje te maken heeft. Vanaf het moment dat Charlie besluit Jasper te helpen, toont hij een blind vertrouwen in de jongen die door iedereen gezien wordt als een crimineel.

Samen verbergen de jongens het lichaam van het meisje. Silvey beschrijft dat moment prachtig. Charlie en Jasper zijn respectvol, liefdevol en eerbiedig, wanneer ze de dode Eliza in het water laten glijden. Een aangrijpend moment, waarna niets ooit meer hetzelfde zal zijn.

Chaos en problemen
In de chaos die zijn leven gaat beheersen kan Charlie ook thuis de rust niet vinden. Hij ontdekt dat zijn vader een boek heeft geschreven en kan daar eigenlijk alleen jaloers op zijn. Dan komt hij er ook nog achter dat zijn moeder, die altijd liever in de grote stad was gaan wonen, een affaire heeft.

Aan de overkant van de straat, in het huis van Charlie’s beste vriend Jeffrey Lu en zijn familie, gaat het leven ook niet over rozen. De Lu’s zijn Vietnamese vluchtelingen, die frustraties van dorpsgenoten over de Vietnam-oorlog moeten verduren. Het enige dat wél goed gaat in Charlie’s leven, is zijn prille relatie met Eliza Wishart, het meisje waar hij al jaren verliefd op is.

Niets is wat het lijkt
Maar Eliza is het zusje van Laura. Charlie voelt zich verscheurd: hij wil Eliza vertellen wat er met Laura is gebeurd, maar hij wil Jasper niet verraden. Uiteindelijk is het Eliza zelf die het geheim achter de dood van haar zus blootlegt. Charlie leert dat niets is wat het lijkt.Silvey behandelt het thema van  ‘anders zijn’ op een subtiele maar overtuigende manier. Zijn woorden weten de gevoelige snaar van de lezer doeltreffend te raken. Jasper Jones is onvergetelijk, en Craig Silvey is one to watch.

De tentoonstelling toont een overzicht van hedendaagse Aboriginal kunst vanaf 1970. Voorheen maakten Aboriginals ceremoniële objecten voor eenmalig gebruik, maar vanaf de jaren ’70 zijn zij bewust kunst gaan maken. De authentieke beeldtaal en technieken worden toegepast op doek en hout zodat het verkoopbaar is. Sinds die tijd kopen ook Nederlandse musea en verzamelaars Aboriginal kunst. In de tentoonstelling is zowel werk van particuliere verzamelaars, alsook van musea (waaronder het Groninger Museum, Wereldmuseum Rotterdam en uiteraard het Aboriginal Art Museum) te zien.

Abstract fantasierijk
De traditionele Aboriginal schilderijen zijn zonder voorkennis niet erg toegankelijk, maar bieden tegelijkertijd de mogelijkheid om als autonoom werk te worden beschouwd. Zonder voorkennis lijken de stipjes-schilderijen abstract, maar voor de Aboriginals vertellen deze werken vaak over de droomtijd: een andere tijdsdimensie waarin de wereld werd gecreëerd door hun voorouders. De Aboriginals herkennen de sporen die zij hebben achtergelaten en proberen ze terug te roepen door middel van dans, zang en vertellingen. De titels verwijzen veelal naar een plek of een droom, wat ons de mogelijkheid geeft om zelf te bepalen wat het voorstelt.

Mooi contrast
Sommige werken zijn op natuurlijke materialen aangebracht, zoals Wadjina-figuren op boombast. Twee figuren boven elkaar – zonder mond, maar met stralenkrans – zijn zeer treffend afgebeeld. De witte, enigszins doorschijnende verf op de donkere barst creëert diepte, terwijl tegelijkertijd de houtstructuur nog zichtbaar is. Als omlijsting zijn er stukken bamboe om de kromme boombast bevestigd. Dit lijkt het ultieme Aboriginal kunstwerk, waardoor je des te meer wordt verrast door het werk van Paddy Bedford (ca. 1922-2007) dat om een hoekje hangt. Zijn schilderij Untitled uit 2004 doet door de primaire kleuren en zwarte strepen aan als een Mondriaan met vloeiende lijnen. Achter glas en met strakke witte lijst staat het in contrast met de boombast-schilderingen, als het ultieme bewijs dat Aboriginal kunst veelzijdig is.

Ook andere werken, zoals het schilderij Thundi (2008) van Mirdidingkingathi Juwarnda Sally Gabori (ca.1924), zou niet misstaan tussen westerse kunst. De dikke vegen oranje, witte en zwarte verf creëren een abstract beeld dat niet direct aan Aboriginal kunst doet denken.  Even verderop brengen de YawkYawk sculpturen je weer in Aboriginal sferen. De beelden zijn uit hout gesneden, maar zijn tegelijkertijd simpel, met prachtige versieringen en zelfs een haardos. Deze kunstwerken moet je in het echt zien om te ervaren met welke precisie de details zijn aangebracht.

Vermenging van Aboriginal en westerse cultuur
De grootste verandering in Aboriginal kunst is te zien in het werk van stedelingen. Zij zijn wel van oorsprong Aboriginal, maar doordat ze niet op traditionele wijze leven, laat hun kunst de vermenging met de westerse cultuur zien. Zo stelt Richard Bell (1953) met zijn werk Sanctions (1992) de positie van de Aboriginals ter discussie. Met dikke lagen acrylverf verbindt hij afbeeldingen van slaven en traditionele Aboriginal kunst. In de verf heeft hij symbolen uit zowel de westerse als de Aboriginal cultuur uitgespaard.

Aboriginal art today! toont de diversiteit van de hedendaagse Aboriginal kunst. Uiteraard zijn er de welbekende roodbruin, gestipte schilderijen, maar Aboriginal kunst blijkt zoveel meer dan je in eerste instantie verwacht. Juist door de verrassende combinatie van traditioneel en vernieuwend werk, aardkleurige en kleurrijke schilderijen brengt de tentoonstelling de Aboriginal kunst tot leven.

Acht aanwezigen vertellen elk in een hoofdstuk hoe de klap hun leven heeft beïnvloed. Zo beschrijft gastheer Hector zijn relatie met zijn vrouw Aisha en zijn kinderen. Het hoofdstuk zit vol mannelijk gezemel over het gezinsleven: het terugverlangen naar vrijheid en oude auto’s.  Zijn vader vertelt juist over zowel de moeilijkheden als de schoonheid van het ouderdom en over de kracht van vergeving.

Ook leert de lezer Harry – de man die de klap aan het kind verkoopt – beter kennen wanneer hij vertelt over zijn vrouw, zoon, werk en zijn buitenechtelijke affaire. En natuurlijk komt ook Rosie – de moeder van het kind dat de klap kreeg – aan het woord. Zij toont haar woede, legt haar woelige liefdesleven op tafel en vertelt over haar huwelijk met een alcoholist.

Deel van de grote familie
In De klap word je direct opgenomen als lid van de familie- en vriendengroep. In het eerste hoofdstuk komt elke gast voorbij en is het net of je iedereen zelf ziet binnenkomen. Maar omdat Tsiolkas alle vijfentwintig gasten tegelijk introduceert, is het lastig om bij te houden wie ook al weer wie is.

Veel personages hebben bijnamen – soms zelfs meerdere – wat zorgt voor nog meer verwarring. Tsiolkas gooit met namen: naast de vijfentwintig gasten komen er meer dan honderd andere namen voorbij. Het verhaal raakt hierdoor soms verwijderd van de rode draad. De schrijver schept hiermee onduidelijkheid die hij gemakkelijk had kunnen voorkomen door simpelweg te schrappen.

Of het aan de schrijver, de vertaler, de redacteuren of de uitgever ligt, is moeilijk te zeggen, maar er staan toch een aantal spel-, grammatica- en stijlfouten in het boek. Zo verandert Anouk op een gegeven moment opeens in haar vriendin Aisha. In het begin van het hoofdstuk ligt Anouk in bed, maar staat er dat Aisha op de wekker kijkt. Ook wisselt het perspectief soms kort en zitten er enkele spelfoutjes in de namen van personages.

Mooie metaforen
Wat te waarderen is aan dit boek, zijn de schaarse prachtige zinnen, die raak zijn in hun kernachtige en beeldende omschrijving. Schouders die elkaar kussen, een giftige muur van stilte, een koude rilling die wordt omschreven als een geest die over de ruggengraat loopt: de auteur weet situaties bijna sprookjesachtig te omschrijven.

Maar Tsiolkas is zuinig met mooi taalgebruik, hij verweeft maar af en toe een treffende metafoor door zijn verder eenvoudige zinnen. ‘Hij had pijn in zijn borst, er zat een koord strak om zijn longen gespannen’ is een goed voorbeeld van één van die mooie metaforen. Je voelt bijna hoe benauwd het personage zich voelt, wat voor pijn hij ervaart.

Tsiolkas is ook goed in vunzig taalgebruik. Al op de eerste bladzijde lees je over scheten, pissen, boeren en jonge kutjes. Er wordt gemasturbeerd, geneukt en gescholden. Sperma, pikken en kutten zijn bijna in elk hoofdstuk van de partij. Dit woordgebruik is niet verrijkend voor het verhaal, vooral niet omdat het geforceerd over komt. In elk hoofdstuk komt namelijk seks voor. Tsiolkas draaft te ver door.

De klap is een harde beschrijving van de hedendaagse samenleving. Het is een beeldend boek over de kracht van familie en vriendschap, liefde en haat. Tsiolkas strooit teveel met nutteloze namen en personages, maar als je daar doorheen kunt kijken, ben je heel even in Australië en ben je deel van een grote groep bijzondere vrienden en familie.

Hoewel zanger Dougy Mandagi zich die middag nog afmeldde voor het geplande interview wegens keelproblemen, was hier ’s avonds gelukkig niets meer van te merken. Na een kort voorprogramma begonnen de bandleden aan hun muzikale avontuur.

De weg naar succes
The Temper Trap is een relatief onbekende rockband met vier leden: Dougy Mandagi (zanger), Lorenzo Silitto (gitarist), Jonathan Aheme (bassist) en Toby Dundas (drummer). Hun muziek kenmerkt zich door een atmosferische sound met klinkende gitaren, bombastische ritmes en hunkerende zang. De mannen uit Australië zijn in eigen land nog niet echt bekend. Het was dan ook een grote verrassing toen hun debuutalbum aansloeg in Europa. In sneltreinvaart braken ze door in met name Engeland, maar ook in Nederland worden ze momenteel groots gepresenteerd. Deze week is het nummer ’Sweet disposition’ zelfs Megahit op radio 3fm. Hun verhuizing onlangs naar Londen, geeft de band meer bewegingsvrijheid om hun succes in Europa uit te breiden.

Show van strakheid en muzikaliteit
Zodra de mannen van The Temper Trap het podium betreden zit de sfeer er goed in. Hun inzet is meteen strak en blijft dit gedurende de hele show. Het is duidelijk dat ze erg goed op elkaar ingespeeld zijn en, nog belangrijker, dat ze veel plezier in hun werk hebben. De bandleden houden zich niet in en stoppen al hun energie in het spektakel. Waar Mandagi zijn armen regelmatig de lucht ingooit om zijn enthousiasme te tonen, danst Aheme met basgitaar wild in het rond. Ook qua zang is Mandagi in vorm en de passie die hij hierin gooit geeft de muziek een bijzondere tint. De grote favoriet van het publiek lijkt in eerste instantie ’Sweet disposition’ te zijn, maar als ze afsluiten met ’Drum Song’ blijken ze duidelijk nog veel meer in hun mars te hebben. Mooie muzikaal sterke solo’s volgen elkaar op en het water spettert letterlijk van de drum die Mandagi ter hand neemt. Het is dan ook niet verwonderlijk dat het publiek uit zijn dak gaat en duidelijk om meer vraagt. Dit is echter moeilijk voor een band met maar één album. Na een uur waren ze toch echt door hun repertoire heen.

Interactie met het publiek
The Temper Trap geeft de voorkeur aan kleine zaaltjes boven grote festivals. In de knusse ruimte van de kleine zaal van de Melkweg voelen ze elkaar beter aan kunnen ze beter communiceren. Door de zuinige belichting die vanachter de bandleden vandaan komt, krijgt het concert nog een extra geheimzinnig tintje mee dat hun strakke optreden versterkt. Naast hun gedans en enthousiasme is het contact met het publiek in het begin nog wat voorzichtig. Pas bij de toegift wordt Mandagi spraakzamer en komt hij met grote verhalen die het publiek nog enthousiaster maken dan dat het al is. Een cover van Bruce Springsteen passeert de revue met de opmerking: “An amazing song, we wish we made it!” De band is duidelijk verrast dat deze generatie de ‘oude’ song kent en luidkeels mee begint te zingen. Met een eigen nieuw nummer en ten slotte ’Science of Fear‘ was de geweldige avond dan toch echt ten einde. Van deze mannen gaan we zeker meer horen in de toekomst.