‘Iedereen pinkte een traantje weg,’ zegt een bezoeker na afloop van de dansvoorstelling Silent Warriors. Wat maakt de voorstelling zo aangrijpend? Zijn het de persoonlijkheden van de dansers, de dansstukken of is het de muziek die de kijker emotioneert? In Silent Warriors blijven de begrippen oorlog, verlies en rouw niet oppervlakkig benaderd, maar worden ze verbeeld op een manier alsof je zelf midden in een gevecht zit.

Silent Warriors is een co-productie tussen Bikurey Ha’Itim Arts Center (Israël) en het Holland Dance Festival. In samenwerking met Naomi Perlov creëerden de dansers Roy Assaf, Michael Getman en Léo Lérus een voorstelling waarin wordt gereflecteerd op de relatie tussen kunst en oorlog. De nadruk wordt gelegd op de kracht van dans die oorlogservaringen kan doen herleven. Dit wordt mogelijk gemaakt doordat de dansers hun eigen belevingen met kunst en oorlog als uitgangspunt hebben genomen voor het maken van de dansstukken.

Groots maar ingetogen
Over de grond rollen, herhaaldelijk proberen op te staan maar toch weer neervallen, met wilde en grootse bewegingen maar toch ook ingetogen, en met een klein beetje humor door op het ritme van de muziek in zijn eigen kont te knijpen. Danser Igal Furman maakt het allemaal waar in 05:45 waarin hij op het eerste deel van de vijfde symfonie van Mahler danst. Deze dansstijl sijpelt door in 12:00, waarin Getman en Sasson elkaar achterna rennen, elkaar meeslepen, wegduwen maar ook opvangen.

Understatements over oorlog
Erg aangrijpend wordt het wanneer Léo Lérus zijn 19:49 danst. Er ligt een touw recht voor hem op de grond waar hij steeds langs beweegt, tot dat hij het touw aan zijn hals vast maakt. Hij zit vast, probeert te ontsnappen, danst er mee, trekt er aan. Dit idee van gevangenschap zorgt voor rillingen over je hele lichaam. Tegelijkertijd krijg je het gevoel alsof je in een show terecht bent gekomen. Het protestlied ‘Mississippi Goddam’ van Nina Simone wordt ingezet. Zij begint dit nummer door te zeggen: ‘the name of the next tune is’, terwijl er op de achtergrond lachende mensen klinken. Het is een verwijzing naar de vele understatements die door de jaren heen in de media over oorlog gemaakt zijn.

Oorlogsgames tijdens het dansen
Voor het vierde stuk van Silent Warriors is de bekende choreograaf Michael Schumacher gevraagd. Hij heeft samen met dansers Assaf, Furman en Getman het prachtige 03:21 gemaakt. Een tafel met drie laptops en daarachter drie krukjes staan vooraan op het podium. De dansers nemen hier tijdens de dans regelmatig plaats om een oorlogsgame te spelen. Op de muur hangt een groot beeldscherm waarop de bewegingen van de dansers in spiegelbeeld geprojecteerd worden. Op deze manier zie je de dansers ook van boven af bewegen, wat voor een magisch effect zorgt.

De muziek van oorlog
De muziek in dit laatste stuk is overweldigend, krachtig, puur en emotioneel. De lage zang van Inuit Throat Singers wordt prachtig gecombineerd met ‘Fly Fly My Sadness’ van Angelite & Huun-Huur-Tu The Bulgarian Voices en geluiden van een oorlogsgame. Hier worden oorlog, verdriet en puurheid door de muziek met elkaar in contact gebracht.

Buiten dat de dansers hele sterke persoonlijkheden zijn en ze hun gevoel en passie in de dansen leggen, draagt ook de muziek bij aan een sfeer van verdriet en verlies. Dat dans op een geweldig emotionele wijze uitdrukking kan geven aan oorlogservaringen is in Silent Warriors op een aangrijpende manier duidelijk geworden.

18-02-2012