Philippe Liekens: “een gesprek over bomen is bijna een misdaad”

afbeelding Interview

sep
6

Door:

‘I thought I’d take a walk today, it’s a mistake I sometimes make.’ Een vergissing is het, want buitengekomen is de wereld nog steeds hetzelfde en wordt er nog steeds niets gedaan aan de ellende en wandaden die deze wereld kenmerken. Het Belgische collectief Het Argeloze Woord schetst vier mogelijkheden om er mee om te gaan en regisseur/acteur Philippe Liekens legt uit hoe zijn theaterstuk tot stand is gekomen.

De minstens twee meter lange man (de zoon), gehuld in een minirok, staat op en draagt enkele regels poëzie voor. De voorstelling is begonnen, op de achterwand hangen krantenknipsels met ver daarboven een koffertje. Daarnaast zit een gitarist die rustig wat tonen uit zijn versterker laat komen. Het meisje (de dochter) rolt naar de wand toe en wil het koffertje pakken. Later wil ook de lange man de koffer pakken, maar het lukt hem niet. Een andere, kleinere, man (de vader, gespeeld door Philippe Liekens) komt op en de familie gaat aan tafel. Het meisje drinkt en rookt dat het een lieve lust is, de zoon is verdiept in zijn poëzie en de vader blijft maar zeiken over de ellende die hij ziet. Het feit dat hij in het Duits praat zorgt ervoor dat zijn tekst nog zwaarder overkomt. De ontlading van het stuk komt met de dood van de zoon. Hij krijgt toch het koffertje te pakken en neemt hieruit een pistool om zichzelf van het leven te beroven.

Na afloop van de vijfentwintig minuten durende voorstelling vertelt de uiterst sympathieke Philippe Liekens onder andere over hoe de voorstelling verliep en hoe het product ’I thought I’d take a walk today. It’s a mistake I sometimes make.’ tot stand is gekomen.

Hoe ging het?
“Het ging goed, want er zat meer rust in dan gisteren. Ik ben denk ik wel tevreden. Voor mijn eigen gevoel had ik liever meer volk in de zaal gezien, maar toch, al was het slechts één persoon, dan zou ik nog dit ’kunstwerkje‘ willen laten zien.“

Bertolt Brecht?
”Het citaat van Brecht is de centrale gedachte binnen dit stuk: ’Wat zijn dat voor tijden waarin een gesprek over bomen bijna een misdaad is omdat het een zwijgen over zoveel wandaden inhoudt.’ Het is een terecht, naïef verwijt. In deze wereld zijn wij, u en ik, bewust van de ellende die plaatsvindt. Het verwijt is dat we er niets aan doen, maar daarentegen is het naïef om te denken dat we er in ons eentje alles kunnen oplossen.”

Hoe komt dat terug in het stuk?
”In het stuk worden er vier archetypes opgevoerd die weergeven hoe je met de bewustwording, zoals Brecht dat heeft verwoord, kan omgaan. De vader gaat op in de ellende, hij verzamelt krantenknipsels en is continu bezig met de ‘wandaden’ van de wereld. De zoon zoekt zijn uitvlucht in de poëzie en de dochter onttrekt zich van de echte wereld door constant in een roes van dronkenschap te verkeren. Als laatste is er de ontbrekende moeder die de ellende niet aankon en zelfmoord heeft gepleegd.“

Is theater voor jou een middel om een boodschap over te brengen?
”Nee, het gaat mij om de kunst. Het citaat van Brecht raakte mij zó, dat ik de toeschouwer deel wilde maken van deze ervaring. Maar ik geef geen waardeoordeel, ik stel een vraag en geef vier mogelijkheden waarover het publiek kan nadenken.” Philippe mag dan een vrolijke joviale man zijn, de teneur van het geheel is niet erg optimistisch. Na het zien van ‘I thought I’d take a walk today. It’s a mistake I sometimes make.’ blijft de toeschouwer zitten met vier, vrij destructieve, mogelijkheden: zelfmoord plegen (moeder), verzinken in de ellende (vader), totaal opgaan in poëzie (zoon) of de pijnlijk ironische suggestie van de dochter volgen: ’Lassen wir komasaufen!’

06-09-2009

« | »
-->