Christos Tsiolkas beschrijft in De klap een barbecue die wordt gehouden door een echtpaar voor familie en vrienden. Het is een zonnige dag en het is gezellig, maar de vredige stemming verandert als iemand een kind tot de orde roept met een klap. Eén klap, waardoor familiebanden op scherp komen te staan en vriendschappen in de knel komen. De klap laat zien hoe de aanwezigen op de barbecue door het incident na gaan denken over onderwerpen als het gezinsleven, familie en vriendschappen, afgewisseld (of soms gepaard) met seks, drugs en alcohol.

Acht aanwezigen vertellen elk in een hoofdstuk hoe de klap hun leven heeft beïnvloed. Zo beschrijft gastheer Hector zijn relatie met zijn vrouw Aisha en zijn kinderen. Het hoofdstuk zit vol mannelijk gezemel over het gezinsleven: het terugverlangen naar vrijheid en oude auto’s.  Zijn vader vertelt juist over zowel de moeilijkheden als de schoonheid van het ouderdom en over de kracht van vergeving.

Ook leert de lezer Harry – de man die de klap aan het kind verkoopt – beter kennen wanneer hij vertelt over zijn vrouw, zoon, werk en zijn buitenechtelijke affaire. En natuurlijk komt ook Rosie – de moeder van het kind dat de klap kreeg – aan het woord. Zij toont haar woede, legt haar woelige liefdesleven op tafel en vertelt over haar huwelijk met een alcoholist.

Deel van de grote familie
In De klap word je direct opgenomen als lid van de familie- en vriendengroep. In het eerste hoofdstuk komt elke gast voorbij en is het net of je iedereen zelf ziet binnenkomen. Maar omdat Tsiolkas alle vijfentwintig gasten tegelijk introduceert, is het lastig om bij te houden wie ook al weer wie is.

Veel personages hebben bijnamen – soms zelfs meerdere – wat zorgt voor nog meer verwarring. Tsiolkas gooit met namen: naast de vijfentwintig gasten komen er meer dan honderd andere namen voorbij. Het verhaal raakt hierdoor soms verwijderd van de rode draad. De schrijver schept hiermee onduidelijkheid die hij gemakkelijk had kunnen voorkomen door simpelweg te schrappen.

Of het aan de schrijver, de vertaler, de redacteuren of de uitgever ligt, is moeilijk te zeggen, maar er staan toch een aantal spel-, grammatica- en stijlfouten in het boek. Zo verandert Anouk op een gegeven moment opeens in haar vriendin Aisha. In het begin van het hoofdstuk ligt Anouk in bed, maar staat er dat Aisha op de wekker kijkt. Ook wisselt het perspectief soms kort en zitten er enkele spelfoutjes in de namen van personages.

Mooie metaforen
Wat te waarderen is aan dit boek, zijn de schaarse prachtige zinnen, die raak zijn in hun kernachtige en beeldende omschrijving. Schouders die elkaar kussen, een giftige muur van stilte, een koude rilling die wordt omschreven als een geest die over de ruggengraat loopt: de auteur weet situaties bijna sprookjesachtig te omschrijven.

Maar Tsiolkas is zuinig met mooi taalgebruik, hij verweeft maar af en toe een treffende metafoor door zijn verder eenvoudige zinnen. ‘Hij had pijn in zijn borst, er zat een koord strak om zijn longen gespannen’ is een goed voorbeeld van één van die mooie metaforen. Je voelt bijna hoe benauwd het personage zich voelt, wat voor pijn hij ervaart.

Tsiolkas is ook goed in vunzig taalgebruik. Al op de eerste bladzijde lees je over scheten, pissen, boeren en jonge kutjes. Er wordt gemasturbeerd, geneukt en gescholden. Sperma, pikken en kutten zijn bijna in elk hoofdstuk van de partij. Dit woordgebruik is niet verrijkend voor het verhaal, vooral niet omdat het geforceerd over komt. In elk hoofdstuk komt namelijk seks voor. Tsiolkas draaft te ver door.

De klap is een harde beschrijving van de hedendaagse samenleving. Het is een beeldend boek over de kracht van familie en vriendschap, liefde en haat. Tsiolkas strooit teveel met nutteloze namen en personages, maar als je daar doorheen kunt kijken, ben je heel even in Australië en ben je deel van een grote groep bijzondere vrienden en familie.

17-07-2010