De grens tussen familie en moederland opgezocht in Vervlochten grenzen

afbeelding Recensie

aug
24

Door:

Muren worden afgebroken, het verleden herzien, familiebanden opnieuw uitgevonden en grenzen overwonnen in Vervlochten Grenzen, het nieuwe boek van Marion Bloem. Drie generaties van de Nederlands-Indische familie Portier staan centraal in een intrigerende roman waarin de grenzen tussen Nederland, Indonesië en Nederlands-Indië geleidelijk vervagen en de familiegeschiedenis van de familie Portier samensmelt tot een vlot lezend verhaal.

Tegen de achtergrond van het Indonesië van halverwege de twintigste eeuw ontvouwt zich het verhaal van de familie Portier. De achttienjarige Senne laat haar Indische huis en haard achter en reist naar Nederland. Gedreven door een immense nieuwsgierigheid gaat Senne op zoek naar het verhaal van haar opa’s verleden. Haar broer Dian trekt op dat moment door Indonesië om de aantijgingen van zijn moeder aan het adres van Ray, de overleden vader van Senne en Dian, te weerleggen. Beide kinderen leren hun ouders en grootouders beter kennen en begrijpen dan ze voor mogelijk houden. Terwijl ze geografische grenzen overschrijven, lopen ze tegelijkertijd tegen psychologische grenzen op. Wie zijn ze? Wie waren hun vader en opa? En waarin lijken ze nog op hen?

Vervlochten Grenzen is typerend voor Bloems oeuvre. Familiebanden en het vinden van een balans tussen behoud van de eigen identiteit en aanpassen aan een nieuwe omgeving zijn thema’s die voortdurend terugkomen in haar boeken. In Vervlochten Grenzen spiegelt Bloem de ontwikkeling van Indonesië aan de verschillende generaties van de familie Portier. Het verleden van opa Portier staat in het licht van de onafhankelijkheidsstrijd van Indonesië en repatriëring naar Nederland. Eenmaal in Nederland worstelt hij met het ontdekken van zijn nieuwe identiteit.

Alle personages in Vervlochten Grenzen vormen een onderdeel van de Nederlands-Indische geschiedenis. Bloem weet op interessante wijze de worstelingen binnen een familie die tussen twee werelden in geslingerd wordt, weer te geven. Opa Portier die het liefst tot in lengte van dagen in Indonesië vertoeft, maar meegesleurd wordt door oma’s vastberadenheid in Nederland een beter bestaan op te bouwen. En Senne die eenzelfde gevoel van verlorenheid ondergaat wanneer ze al haar dierbare spullen in Jakarta achterlaat, om haar familie beter te leren kennen.

Aan de hand van drie vertellers, Senne, opa Portier en vroegere kennis ‘Bodo’, ontrafelt zich de moeizame geschiedenis van opa en Ray Portier. Waar opa Portier de lezer meetrekt in zijn verlangen naar Indonesië en zijn strijd om in Nederland te aarden, krijgt Bloem het niet voor elkaar het hoofdpersonage Senne goed uit de verf te laten komen. De schrijfster vervalt bij Senne in populair taalgebruik en stoerdoenerij. Senne leeft in de eenentwintigste eeuw met iPod in, laptop en You-tube filmpjes aan, en blackberry in de hand. Bloem zet dit door het gehele boek zo sterk aan, dat Senne niet overtuigend overkomt. De schrijfster probeert zich te hard in te leven en valt genadeloos door de mand.

Opvallend is dat Bloem niet schrijft vanuit het clichébeeld van Indonesië. Ze richt zich vaak op de minder mooie kant van het land, vreest niet om te schrijven over de sloppenwijken in de verloederde stad Sidoarjo of de prostituees in de clubs van Jakarta. Bloem beschrijft Indonesië niet als een land van melk en honing, waar tropische lucht door de straten blaast en uitgestrekte rijstvelden het platteland sieren. Die authenticiteit doet de lezer ook beter begrijpen waarom Dian, Senne en opa zo’n immense liefde koesteren voor Indonesië.

Vervlochten Grenzen is een roman waarin treffend geïllustreerd wordt hoe het alledaagse leven van de gewone burger er uit zag in de tijden dat Nederland aanwezig was in Indonesië, en hoe die klap nog generaties lang doorklinkt in de oren van de Indonesiërs.

24-08-2009

Ontdek CultuurBewust.nl

Comments Closed