Het gezin Radley is een doodgewoon gezin. Nou ja, het zijn vampiers, maar dat weet bijna niemand. Pas als de onverdringbare bloeddorst het rustige gezinsleven verstoort, trekt Matt Haig het vampierregister open. Toch is Een ongewone familie anders dan andere boeken uit het bloederige genre. Eigenlijk is die ongewone familie helemaal niet zo ongewoon.

Vreemd gezin
De Radleys zijn onthouders. Zelfs hun kinderen Rowan en Clara weten niet dat ze zelf vampiers zijn. Het gebrek aan bloed maakt hen weliswaar moe en slap, maar vader Peter is arts en weet alle argwaan weg te nemen. Ze leiden aan huidziekten of af en toe een virusje, maar niets om je ongerust over te maken.

Ook de lezer wordt lange tijd in het ongewisse gehouden. Er is duidelijk iets aan de hand met het Engelse gezin, maar de werkelijkheid blijft een poos verborgen. Toch zal het overmatige gebruik van bloedgerelateerde aanwijzingen als ‘de rode stroom van zijn gedachten’ en ‘bloedrode lippen’ menig bel doen rinkelen.

Als Clara op een feestje wordt lastiggevallen door een van haar klasgenoten gaat het fout. Clara verdedigt zich tegen de lastige jongen en proeft daarbij onbedoeld zijn bloed. Ondanks haar onwetendheid borrelt het vampierinstinct direct op. De jongeman heeft geen schijn van kans. Pas na dit incident, als het verhaal al een eind op gang is, valt het woord vampier voor het eerst. Alle verborgen aanwijzingen uit de voorgaande hoofdstukken vallen hierdoor op hun plaats. De verleiding is groot om opnieuw te beginnen en met deze kennis nog eens te speuren naar sterk bedachte indicaties.

Vampierhumor
Nu er voor de lezer geen geheimen meer zijn, worden deze aanwijzingen op humoristische wijze nog eens lekker aangedikt. Zo passeren filmtitels de revue als Planet of the vampires en The woman in red. Ook op muzikaal gebied is de vampierbevolking cultuurbewust bezig. Denk bijvoorbeeld aan Billy Oceans Oceans of blood. Alles stuk voor stuk geproduceerd door vampiers.

Om de geloofwaardigheid van het verhaal nog eens te sterken wordt er ook maar meteen radicaal afstand gedaan van alle clichés. Vampiers hebben bijvoorbeeld gewoon een spiegelbeeld. ‘En al die praatjes over crucifixen en rozenkransen en wijwater? Alleen maar bijgelovige onzin. Katholieke wensvervulling. Maar knoflook is natuurlijk wel een echt probleem.’

Een (on)gewone familie?
Het mag allemaal wat surrealistisch klinken, maar met deze vernieuwende insteek heeft Matt Haig toch een overtuigend verhaal weten te schrijven. Sterker nog, zo ongewoon is de familie Radley eigenlijk niet eens. Moeder Helen wil ondanks alles graag de schijn ophouden van een normaal vredelievend gezin. Dat blijkt vrijwel onmogelijk, maar wie het vampirisme even vergeet ziet desondanks een doorsnee familie

Clara en Rowan zijn regelmatig slachtoffer van pesterij. Het maakt ze onzeker. In het bijzonder Rowan, die niet eens het meisje van zijn dromen durft aan te spreken. Hun ouders weten hier geen raad mee. Ze proberen stoïcijns door te gaan met hun leven, maar onvermijdelijke spanningen zorgen geregeld voor ruzie tussen de twee. Ook de relatie met andere familieleden niet geweldig. Zo hebben de gezinsleden allemaal hun eigen problemen. Problemen die in vele andere romans beschreven worden, maar vooral ook problemen zoals die ook in het dagelijks leven wel voorkomen.

Een ongewone familie is eigenlijk een verhaal dat de harde werkelijkheid op bijzondere wijze weet te beschrijven. Niet voor niets heet het origineel dan ook ‘gewoon’ The Radleys.

Gepubliceerd op: 20-03-2012