Brandlucht is een familiesaga over een migrantengezin in Canada. De verhoudingen in dit gezin lijken te zijn beschadigd door leugens, heimwee en vluchtgedrag. Vlaminck ontvouwt een sombere verhaallijn waarin de personages zich afzetten tegen de andere generatie alsmede de onbekende omgeving. Deze hardnekkige opvattingen blijven als een donkere wolk boven het gezin hangen. Met Brandlucht schenkt Vlaminck de lezer een venster naar de verstarde leefwereld van Nederlandse en Vlaamse vluchtelingen.

In het Canadese Saint Thomas woont Elly, het enige kind van het huwelijk tussen haar Vlaamse vader Tony en haar Nederlandse moeder Mina. Tony trekt ieder jaar naar zijn vaderland, zogezegd om er duiveneieren te kopen die hij in Canada voor veel geld kan verpatsen. Dit zorgt voor strubbelingen in het huwelijk. Elly kiest hierin partij voor haar vader, die haar veel beter lijkt te begrijpen dan haar stuurse, katholieke moeder. Vele jaren later heeft Elly zelf problemen met de opvoeding van haar dochter Linda. Linda doet er op haar beurt alles aan om de familiegeheimen uit het verleden te ontrafelen.

Uitgekiende verhaallijn
In Brandlucht ligt de focalisatie bij de personages Elly, Mina, Tony en Linda. Ieder heeft zijn of haar eigen versie van het verleden. Hierdoor ontstaat er een pakkend, meerdimensionaal beeld van de gebeurtenissen. Deze vier personages blijven geloofwaardig, ondanks hun excentriciteit, en geven kleur aan de uitgekiende verhaallijn.

Donker decor
“Als iets niet meer leefbaar is, kan het beter afbranden.” Dit credo wordt tot driemaal toe herhaald in Brandlucht en typeert daarmee het donkere decor van het verhaal. De personages proberen op alle mogelijke manieren de waarheid te achterhalen en worden hierin tot het uiterste gedreven. Dit leidt uiteindelijk tot mentale problemen, zoals een psychose en (zelf)destructief gedrag. Ook kampen Elly, Tony en Mina met een verlangen naar andere tijden. Het heimwee naar toen werpt hierdoor constant een schaduw over hun leven van nu. Vlaminck laat op meerdere manieren zien dat de oplossingen in rook opgaan als het vuur met vuur bestreden wordt.

Luchtig
Toch staan er ook aandoenlijke passages in Brandlucht. Hierdoor behoedt Vlaminck zijn roman van teveel zwaarmoedigheid. Zo weten de komische vergelijkingen tussen Vlamingen en Nederlanders, de kinderlijke naïviteit van de jonge Elly en de vrijgevochten levensopvatting van Tony het boek luchtig en toegankelijk te houden.

Vlaminck geeft in Brandlucht al zijn hoofdpersonen een heldere stem en hiermee weet hij een prachtig verhaal te componeren. Zijn boek biedt een uniek, grauw beeld van de Vlaamse en Nederlandse migrantengemeenschap in Canada.

Gepubliceerd op: 19-12-2011