In het onlangs geopende koetshuis van Museum van Loon in Amsterdam is een overzichtstentoonstelling van portrettist en genreschilder Michiel van Musscher (1645-1705) te zien. Het museum laat je met deze beknopte expositie kennismaken met de schilder en illustreert aan de hand van zijn werk de weelde van de Gouden Eeuw. De kostbare kleding, exotische dieren en luxe tapijten schitteren op de doeken.

De naam Michiel van Musscher doet misschien niet gelijk een belletje rinkelen, maar in zijn tijd had elke welgestelde familie in de zogenaamde Gouden Bocht van de Herengracht in Amsterdam een schilderij van hem in huis hangen. Zo portretteerde hij ook acht leden van de vermogende familie Van Loon. Daarmee waren zij Van Musschers belangrijkste opdrachtgevers. Museum van Loon is dus de plek bij uitstek om Michiel van Musscher uit de anonimiteit te halen.

Verfijnde details
Het museum toont dertig werken van Van Musscher. Door deze kleine maar weloverwogen selectie, geeft de tentoonstelling een helder beeld van het oeuvre van de kunstenaar. Er is namelijk nogal wat te zien op Van Musschers schilderijen, zoals blijkt uit zijn Zelfportret (1673). De knopen van het kleed zijn te tellen en het boek is zo duidelijk geschilderd dat te zien is om welk werk en zelfs welke pagina het gaat, namelijk het derde hoofdstuk van het tweede boek uit Sebastiano Serlio’s (1475-1554) bekende reeks over architectuur. Niet voor niets gold dit portret met de meesterlijk uitgevoerde details als het visitekaartje van de schilder.

Weelde en luxe
Met het werk van Van Musscher laat Museum van Loon de weelde aan het einde van de Gouden Eeuw zien. De zeventiende eeuw was een tijd van bloei voor de handel en kunsten in Nederland. Deze voorspoed neemt al aan het eind van de zeventiende eeuw af, onder andere door opkomende concurrentie in de handel. Ondanks dit economische verval bleven de rijken kapitaalkrachtig. Dat de luxe levensstijl van de welgestelde burgers niet werd aangetast, blijkt wel uit het portret van Een elegant echtpaar in een rijk interieur (1685). Het echtpaar is afgebeeld op het moment dat de vrouw haar man stoort tijdens het schrijven van een brief. Beiden zijn afgebeeld in een kostbare kamerjas in een kamer met een Chinees lakkabinet, een Indiaans tapijt en een exotische kaketoe, stuk voor stuk luxe objecten die Van Musscher haarfijn schilderde.

Met Michiel van Musscher. De weelde van de Gouden Eeuw wordt de schilder de eer toebedeeld die hij verdient. Het is een fijne ontmoeting met zijn werk waar je door de vele verfijnde details niet snel op uitgekeken raakt.

Gepubliceerd op: 15-05-2012