Bij Rhythm of the Night draait het om het onderbuikgevoel

september 16th, 2014

In zijn debuutsolo Rhythm of the Night (onderdeel van Rudolphi Producties) zoekt Marijn Bussaard stilzwijgend zijn driften op. In een kale boksring die enkel verlicht worden door TL-buizen, neemt Brussaard ons mee in de wereld van het mimespelen. “Door middel van expressieve dans zoek ik niet alleen mijn eigen grenzen op, maar probeer ik ook het publiek te choqueren én te ontroeren. Ik wil dat ze uit hun comfort zone stappen, net zoals ik dat zelf doe.”

Van zijn elfde tot zijn zeventiende volgde Brussaard een voorbereidende opleiding aan de Nationale Ballet Academie, met als doel door te stromen naar de professionele balletopleiding. Na het voltooien van de jeugdopleiding bedacht hij zich: het zou de MIME opleiding worden aan de Amsterdams de Theaterschool. “Ik werd gepitcht voor mime opleiding via een vriend. Ik ging kijken en was meteen verkocht. In tegenstelling tot het ballet gaat mime over individualiteit. Bij ballet leer je al snel dat er altijd iemand beter is; het klimaat is heel competitief en dat stimuleerde mij totaal niet. Het mimespelen voelt als een bevrijding – mensen waarderen me hier om mijn eigenzinnigheid.”

“Het mimespel is heel fysiek, dat trekt me enorm aan. Ik probeer mezelf echt te pushen om over mijn grenzen heen te gaan. Mijn voorstelling begon als zelfonderzoek: het was een uitdaging voor mezelf om in een voorstelling de dingen te doen die ik normaal gesproken liever niet laat zien. Ik probeer bewust te vergeten of het mooi of lelijk is om naar te kijken: ik wil me volledig overgeven aan het publiek.”

Om dat te kunnen doen ging Brussaard naar eigen zeggen opzoek naar het afgrijselijke en het onaantrekkelijke: “Ik vroeg me af waarom mensen dat toch zo aantrekt. Onbewust willen mensen dingen zien die ze onaantrekkelijk vinden, dat vinden ze interessant. Denk aan hele ranzige porno bijvoorbeeld. In de voorstelling laat ik daarom mijn driften zien, zowel seksueel als emotioneel gezien. Het ziet er voor de toeschouwer misschien raar uit en kan confronterend werken, maar daardoor wordt de sfeer in de zaal juist intiem. Ik deel iets met het publiek wat normaal gesproken taboe is.”

“Het publiek zit in een kring om mij heen; zelf sta ik in een ring. Tijdens het stuk speel ik de host; ik verzorg de avond. De eerste twee delen van de voorstelling zijn voor mij fysiek zwaar – ik dans, schud en neuk. In het laatste deel richt ik me juist op de emotie, en laat ik mijn verdriet zien. Maar ieder deel is een andere zoektocht naar overgave.”

De kracht van mime schuilt volgens Brussaard in het beeld dat je als speler creëert. “Tekst en toneel gaat uit van taal en de muzikaliteit. Bij mime zoek je juist het beeld op; dat van het lichaam, de beweging en de ruimte. Het is evengoed theater, maar met een totaal ander uitgangspunt. Taal speelt in op de ratio: het mooie aan mime is dat hetgeen wat je ziet, je eigenlijk niet kunt benoemen. Het draait allemaal om het onderbuikgevoel.”

Tags: , , ,
Posted in Interview, Theater | No Comments »

Dé literatuurhoogtepunten van september 2014

september 16th, 2014

Welke boeken en literaire evenementen mag je echt niet missen de komende maand? Dit zijn de beste producties volgens de redactie. 

Manuscripta

De traditiegetrouwe opening van het literaire seizoen, dit jaar vanuit Utrecht en inclusief de uitreiking van de Europese Literatuurprijs. Zondag 7 september in de Utrechtse binnenstad. Het programma is bomvol en de toegang gratis.

Read My World

Internationaal literatuurfestival in de Tolhuistuin in Amsterdam. Bij deze editie ligt de focus op auteurs en literatuur uit het Caribisch gebied. Kaarten vanaf 15 euro. CultuurBewust.nl was erbij en interviewde enkele schrijvers.

Paul Mennes - Niets bijzonders

Een absurdistische roman over een Belgische schrijver die op uitnodiging in de Verenigde Staten aan de slag gaat. Hij belandt daar in een maalstroom van bizarre verwikkelingen met de meest uiteenlopende personages. Uitgeverij Nijgh & Van Ditmar, €18,50.

Karl Ove Knausgård – Schrijver

Vijfde deel in de wereldwijd bejubelde Mijn Strijd-serie. In dit deel vervolgt Knausgård zijn autobiografische bespiegelingen aan de hand van zijn ervaringen in zijn jonge schrijversjaren op de academie in Bergen. Uitgeverij De Geus, €25,00.

Tags: , , , , , , , , , , , , ,
Posted in Literatuur, Tip | No Comments »

Hoe is het nu met… Jürgen Visser?

september 16th, 2014

Begin dit jaar bracht Jürgen Visser met behulp van crowdfunding via Voordekunst zijn eerste EP uit: Towards the Sun. Sindsdien stond hij onder andere in voorprogramma’s van Tangarine en Maria Mena en speelde hij op Noorderzon. CultuurBewust.nl vroeg zich af hoe het nu met de singer-songwriter gaat en sprak hem in een boekhandel in Groningen.

Het idee om een EP op te nemen was er al langer, maar het kwam er steeds maar niet van. Totdat Visser en zijn band in de halve finale van de Grote Prijs van Nederland stonden. “We dachten, als we nou in de finale komen, moeten we wel iets hebben wat we kunnen laten zien. Maar dan heb je ineens de klus om een cd op te nemen. Dat kan best low-budget, maar het kost altijd geld. We besloten toen om te gaan crowdfunden, zo hadden we aan de ene kant wat publiciteit en hielden we er aan de andere kant geld aan over.”

Vervolgens ging het snel. Binnen ongeveer een maand was het geld voor de EP, Towards the Sun, binnen en kregen alle donateurs net voor Sinterklaas als bedankje de cd opgestuurd. “We hebben hem in januari officieel uitgebracht, met een releaseconcert hier in deze boekwinkel.” Visser ging door naar de finale van de Grote Prijs en won daar uiteindelijk de publieksprijs.

Verhalenverteller

“Als ik een cd maak of luister, wil ik een verhaal horen. Ik wil van begin tot einde meegenomen worden door de artiest in een verhaal of in een thema.” Het thema op Towards the Sun is Vissers geloof. “Ik zing veel over alledaagse dingen, maar daarin verweven zit altijd mijn relatie met God. Hoe ik de dingen die ik beleef met hem beleef en met hem bespreek. Het idee dat ik heb over wat hij daarover zegt, of wat hij daar niet over zegt, en de frustraties of de blijdschap die daarbij komen kijken.”

De zanger is een echte verhalenverteller: “Op de EP is een stukje van mijn verhaal te horen. Het gaat over de worsteling met het concept God en ook over de manier waarop je opvoeding en de cultuur waarin je leeft je vormen. Hoe je soms gepusht wordt om in een bepaalde richting te denken. Dat gaat over in een verhaallijn over het verlangen om dingen zelf te ervaren, om voor jezelf te bedenken wat je gelooft en waarom je dat gelooft. Uiteindelijk is er een soort epische climax waarbij dat duidelijk is geworden.”

Huiskamerconcerten

“De komende tijd ga ik weer veel solo optreden, omdat mijn band bestaat uit studenten en werkenden, die allemaal ook andere prioriteiten hebben. Met een band optreden is een heel andere ervaring, je gaat dan veel socialer te werk, maar solo optreden vind ik ook leuk. Ik wil een reeks huiskamerconcerten gaan geven. Die vind ik leuk om te doen, omdat je dan heel dicht bij het publiek zit. Je hebt veel interactie, en een heel ontspannen sfeer.”

Nieuw album

Er is nog een reden dat de muzikant huiskamerconcerten wil verzorgen: “Er komt begin volgend jaar een nieuwe cd uit en ik wil de nummers daarvoor even testen in de praktijk. Bij een huiskamerconcert kun je heel duidelijk de reacties zien van mensen, omdat ze zo dichtbij zijn. Je kunt bijvoorbeeld zien wat er gebeurt als iemand een bepaalde tekst hoort.”

De nieuwe cd komt rond januari uit, en zal ook weer ontstaan via crowdfunding. Er is nog niet veel over de plaat bekend, maar waarschijnlijk zal het weer een EP worden. “Ik wil een verhaal vertellen dat van begin tot eind klopt. Ik zou nu al wel genoeg nummers hebben voor een langspeler, maar ik wil niet alleen maar tijd vullen. Als blijkt dat ik met vijf nummers een betere eenheid kan neerzetten dan met tien, dan wordt het een EP… Ik denk dat het een EP wordt.”

Tags: , , , , , , , , , ,
Posted in Interview, Muziek | No Comments »

Muzikale energie en wilskracht in Als ik blijf

september 16th, 2014

Gayle Forman vertelt in het eerste deel van haar Als ik blijf-serie een indrukwekkend verhaal over dingen die de moeite waard zijn in het leven, zonder te vervallen in sentimenteel geneuzel. Op 18 september a.s. draait de film If I Stay, gebaseerd op dit verhaal, in de Nederlandse bioscopen.

Na een auto-ongeluk waarbij haar hele gezin omkomt belandt Mia in een coma. Zwevend tussen leven en dood staat ze voor een keuze: blijven leven zonder familie of sterven en haar vrienden en vriend Adam achterlaten. Mia ziet haar leven letterlijk aan zich voorbij vliegen.

Muziek

In het verhaal van Mia speelt muziek een immense rol, niet alleen in het leven van Mia en haar familie en vrienden, maar ook in de filmische schrijfstijl van Forman: ‘Een symfonie van gekraak, een koor van geknars, een aria van geknal, […]’. De auteur zorgt ervoor dat het verhaal minder confronterend wordt voor de lezer, hoewel de harde boodschap impliciet hetzelfde blijft. De manier waarop Forman ervoor zorgt dat alle ellende te behappen blijft is indrukwekkend. Muziek is ook een bindende factor voor de personages: Adam is een rockster, Mia’s vader was dat vroeger en Mia speelt cello. Verschillende muziekstijlen duiden de karakters van de personages.

‘Soms maak je in je leven keuzes, soms “maken” die keuzes jou.’

Naast de muziek zorgt ook de wilskracht van Mia ervoor dat de lezer helemaal meegenomen wordt in het verhaal. Forman laat Mia haar eigen levensverhaal vertellen, in de ik-vorm. De anekdotes over haar jeugd en ervaringen worden afgewisseld met scènes waarin Mia op haar eigen lichaam in het ziekenhuis neerkijkt. Het verhaal speelt zich af in 24 uur, waardoor fragmenten elkaar snel opvolgen. De keuze is aan Mia: leven of sterven? De auteur weet ervoor te zorgen dat het verhaal niet in sentimentaliteit vervalt. En de rest van dit schooljaar zal waarschijnlijk klote zijn: vol overdreven medeleven van ‘o-wat-erg-jouw-hartsvriendin-is-dood’ – wat haar knettergek zal maken, […]’. Het boek blijft luchtig en vol humor. De zinnen blijven simpel, terwijl de ernst van de situatie niet teniet wordt gedaan. Forman laat zien dat er hoop is, zelfs in de meest donkere tijden.

Tags: , , , , , , , , , , , ,
Posted in Literatuur, Recensie | No Comments »

Alena Graedons Het laatste woord is een originele ode aan de taal

september 16th, 2014

Mobiele telefoons bestaan niet meer. In plaats daarvan zijn er Memes, apparaten die synchroniseren met de menselijke hersenen. Wanneer een gevaarlijk taalvirus zich via de apparaten verspreidt op mensen, dreigt een communicatieve ramp voor de mensheid. Tegen deze achtergrond speelt Het laatste woord, het debuut van Alena Graedon. De 500 pagina’s tellende roman speculeert op een originele en onheilspellende manier over de nabije toekomst.

Het verhaal wordt achteraf beschreven door Ana, dochter van Doug, lexicograaf en fervent liefhebber van het geschreven woord. Doug raakt vermist en we volgen Ana tijdens de zoektocht naar haar vader. Tegelijkertijd wordt een onheilspellend beeld geschetst van het verloop van het taalvirus. Dat Graedon ervoor heeft gekozen het verhaal in de verleden tijd te schrijven, stelt haar in staat er steeds op te zinspelen dat het  alles nóg erger gaat worden.

Woordengriep

De passages waarin Ana aan het woord is, worden afgewisseld met dagboekfragmenten van haar vriend Bart, die geïnfecteerd raakt met de zogenaamde ‘woordengriep’. Het levert een interessante leeservaring op: ‘Elk uur glippen er meer yinzik weg. Alsof mijn woorden krov zijn die korrel voor korrel door een kier verdwijnen.’

Wat Graedon knap heeft gedaan, is het boek écht in de toekomst te laten spelen. Nieuwe begrippen als Meme, limn, Nautilus, sim en glief worden niet eerst uitgelegd. Ze worden genoemd als vanzelfsprekend, alsof de lezer ook in die tijd leeft. Door de context wordt uiteindelijk duidelijk wat het betekent. Dit contrasteert met het verhaal, waar mensen juist alle onbekende woorden moeten opzoeken op hun Meme en daardoor beetje bij beetje hun woordenschat kwijtraken.

Liefde voor taal

Het laatste woord is niet zomaar het verslag van een toekomstige epidemie. Het boek leest als een spannende actiefilm en er worden actuele thema’s behandeld: angst voor de macht van grote bedrijven, technologie die de mensheid overneemt en de teloorgang van de taal en het geschreven woord. Vooral tegen dat laatste wordt een duidelijk statement afgegeven. Niet voor niets is het boek opgebouwd als een woordenboek, met 26 lemma’s van Alice tot Zero. Het verhaal ademt liefde voor boeken en taal.

Tags: , , , , , , , , ,
Posted in Literatuur, Recensie | No Comments »

Jan Haerynck draait rondjes om de Luchtkunstenaar

september 15th, 2014

Een kijk achter de schermen van de grote namen. Het verlangen om de exposities te zien. Het drinken met kunstenaars en ruziën met burgermeesters. Haerynck schrijft over Jan Hoet, de grote curator van twaalf tentoonstellingen. Het is fascinerend om de hele geschiedenis te lezen, maar de vorm laat te wensen over.

Maniak

Kunstenaars en kennissen vertellen hoe Jan Hoet de wereld verovert en vernietigt. Jan Hoet heeft een neusje voor goede kunst en maakt sublieme voorstellingen, maar kan ook halverwege de avond strippen en een burgemeester of schooljuf in elkaar slaan. Ondanks deze beschrijvingen komen we niet dichterbij, we voelen niet met hem mee. Van het begin tot het einde krijgen we de indruk dat deze curator niet goed snik is. Bij het inrichten van zijn tentoonstellingen laat hij al zijn emoties toe, waardoor van alles mis kan gaan. Maar tegelijkertijd is hij onmetelijk briljant, wat driehonderd bladzijden lang wordt herhaald. Jan Hoet deed wat hij wilde, en kreeg daardoor zowel veel liefhebbers als vijanden, want niet iedereen houdt van bokswedstrijden en circusattracties in een museum.

Hoet against the world

Jan Hoet tegenover andere curators, de Europese kunst tegenover de Amerikaanse, het twijfelende tegenover het absolute en de schilderkunst tegenover het conceptuele: ‘het penseel, de verf, de schilder vind je nu op de rommelmarkt.’ En ook het museum tegenover de huiskamer is een interessant thema, maar dit alles wordt op zoveel manieren beschreven dat ze telkens hetzelfde bevestigen: Jan Hoet doet zoals hij doet. Hij is een geniale gek, en daarbij rookt hij heel veel sigaretten.

Schrappen

Het boek is geschikt voor de liefhebber die benieuwd is naar alle meningen over Jan Hoet. En uiteraard, het boek is geschreven voor en over hem, maar de gekozen vorm spreekt waarschijnlijk geen breder publiek aan. Wat met Jan Hoet’s tentoonstellingen wel is gelukt, is met dit boek niet gelukt. Het lijkt alsof we een versie lezen waarin men nog flink moet schrappen. De overbodige herhalingen ontkrachten de mythe.

Tags: , , , ,
Posted in Literatuur, Recensie | No Comments »

Dé kunsthoogtepunten van september 2014

september 15th, 2014

Welke tentoonstellingen en festivalexpo’s mag je echt niet missen de komende maand? Dit zijn de vijf beste producties volgens de redactie.

The image as burden, Marlene Dumas

Deze retrospectieve tentoonstelling is de eerste grote solotentoonstelling van Dumas in twintig jaar. Ruim tweehonderd van Dumas’ belangrijkste werken zijn bijeengebracht.
Van 06 september 2014 t/m 04 januari 2015 in het Stedelijk, Amsterdam. Prijs: €15,-

Mark Rothko

De intense kleurvelden van Mark Rothko kun je nu beleven in het Gemeentemuseum Den Haag. Voor Rothko stond de ervaring tussen toeschouwer en kunstwerk centraal.
Van 20 september 2014 t/m 01 maart 2015 in het Gemeentemuseum Den Haag. Prijs: €13.50

Unseen

Unseen, de photo fair with een festival flair, vindt alweer voor de derde keer plaats op het terrein van de Westergasfabriek in Amsterdam met deelnemers als Kahman Gallery en The Photographers’ Gallery.
Van 18 september 2014 t/m 21 september 2014 op het terrein van Westergasfabriek, Amsterdam. Prijs: €19,50

When Elephants come Marching in

Is de scheidslijn tussen de twee stromingen uit de jaren zestig, Psychedelia en het Conceptualisme, wel terecht? Staan ze niet dichterbij elkaar dan je zou denken?
Van 27 september t/m 11 januari in De Appel arts centre, Amsterdam. Prijs: €7,-

Trouw invites… Beirut

Bij Trouw Invites… Staat de samenwerking tussen diverse internationale instellingen centraal. In deze editie heeft kunstinstelling Beirut (Caïro) de leiding en Rayyane Tabet maakte speciaal voor trouw een nieuwe installatie.
Van 4 september t/m 28 september in Trouw, Amsterdam. Gratis tussen 17.30 en 22.00 uur

Tags: , , , , , , , ,
Posted in Kunst, Lijstje, Tip | No Comments »

« Older Entries |

Volg ons

Nieuwsbrief

Ja, ik ontvang graag tweewekelijks de tofste culturele uitgaanstips.