Via Berlin weet indringende oorlogssfeer over te brengen in Vanaf nu heet je Pjotr
Door: Laura Hendrikx
Vanaf nu heet je Pjotr is een indringende muziektheatervoorstelling van de ‘nieuwkomers’ van Orkater: Via Berlin. Dit duo, bestaande uit actrice Dagmar Slagmolen en Rosa Arnold, zet samen met Hanneke Last en het Ragazze Kwartet een grimmige oorlogssfeer neer in muziek, ritme en spel. De oorlogssfeer wordt belicht vanuit een groep vrouwen, die dag in dag uit kostuums repareren van gesneuvelde soldaten in een krap naaiatelier. De onmenselijke leefomstandigheden en traumatische herinneringen dringen steeds meer tot de vrouwen door. Blik op het verleden? Welnee. Dit onderwerp is nog steeds actueel.
Onder het harde en monotone geratel van de naaimachines valt het bijna niet op dat een nieuweling arriveert in het naaiatelier. Het is Judith Levitsch, een Joodse vrouw die zojuist haar dochtertje heeft moeten achterlaten. Ze wordt zonder enige compassie direct aan het werk gezet. Terwijl ze wanhopig begint aan de eindeloze stapel uniformen begint het tot haar door te dringen dat ze niet meer terug kan. En dat ze haar dochtertje, dat ze als jongetje (“Pjotr”) vermomd heeft in de hoop dat ze dan veiliger zou zijn, misschien wel nooit meer terugziet. Naarmate de voorstelling vordert nemen de traumatische herinneringen van de vrouwen de overhand.
Krachtige muziek
Met twee violen, één altviool, twee celli, één klarinet en zes melodica’s vult het gezelschap het schrijnende toneelspel aan met krachtige composities, gebaseerd op onder andere Schubert, Aleksandra Vrebalov en… Moloko. De eerste keer voelt het wat onnatuurlijk wanneer de vrouwen ineens hun instrumenten pakken of beginnen te zingen. Dit moment duurt echter niet lang. Het heftige verhaal en de krachtige strijkmuziek worden naadloos in elkaar geweven en versterken elkaars effect.
Ritme
Typerend is het ritme in deze voorstelling. De instrumenten spelen perfect in op het geratel van de naaimachines, die in feite ook als instrumenten fungeren. Het knippen met de scharen, het afscheuren van de naamstickers en andere handelingen krijgen ritme waardoor de werkzaamheden nog routinematiger lijken. Die routine is eindeloos; de ene lading kleding is nog niet verwerkt of er komt weer een volgende.
Geschiedenis of actueel?
Hoewel de jonge theatermakers de oorlog in Tsjetsjenië in gedachten hadden, is dit toneelstuk universeel. Afgezien van de Russische taal die regelmatig als klanktaal wordt ingezet en het gegeven dat alle namen van de gesneuvelde soldaten op –itsch lijken te eindigen, zou dit toneelstuk zich overal kunnen afspelen waar oorlog heerst.
Theatertour
Vanaf nu heet je Pjotr is onder de vleugels van Orkater tot stand gekomen. In 2011 werd deze muziektheatervoorstelling met veel succes ontvangen op Oerol en Over het IJ. Van 15 mei tot en met 23 juni 2012 is de voorstelling te zien in de Nederlandse theaters. Als je de kans hebt, pak dan deze indringende voorstelling mee. Via Berlin is een bijzonder duo dat we in de gaten moeten houden!
Gepubliceerd op: 28-05-2012








